Tag: Feature

Streven naar een pollenbewuste omgeving Bij het inrichten van woon- en werkgebieden is het belangrijk om niet te veel bomen te planten die sterke allergene pollen kunnen verspreiden. Dit zegt bioloog en onderzoeker dr. Letty de Weger van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC). Om een fijnere leefomgeving te creëren voor mensen met hooikoorts heeft ze een Bomenkompas gemaakt: een overzicht waar het pollen van de meest voorkomende bomen in Nederland is ingedeeld op basis van allergeniciteit. Het Bomenkompas is online beschikbaar en relevant voor een grote doelgroep. Ongeveer 20 procent van alle Nederlanders heeft last van hooikoorts. Zij kunnen erge luchtwegklachten ervaren als ze in een omgeving wonen of werken waar veel allergeen pollen in de lucht zit. Voor hen is het belangrijk dat er niet te veel bomen (bij elkaar) worden geplaatst met pollen dat een sterke allergische reactie kan veroorzaken. Kennis over bomen en allergene pollenBij het aanbreken van de lente komen de eerste berkenpollenkorrels weer in de lucht. Hoeveel pollen een boom produceert, heeft met meerdere factoren te maken. Denk bijvoorbeeld aan de klimaatomstandigheden van de plek waar de boom staat. Er zijn bomen die in Zuid-Europa ernstige klachten veroorzaken bij hooikoortspatiënten, maar in Nederland nauwelijks. En andersom. […]

Onderzoek naar diabetes en hart- en vaatziekten Onderzoekers van het Maastricht UMC+ hebben een verband gevonden tussen de verwerking van vruchtensuiker in het lichaam en het ontstaan van diabetes type 2 en hart- en vaatziekten. Deze bevindingen ondersteunen maatregelen om de consumptie van vruchtensuiker te verminderen. Momenteel hebben meer dan één miljoen Nederlanders diabetes type 2, ook wel suikerziekte genoemd. Diabetes heeft een enorme impact op de kwaliteit van leven van mensen. Zeker de helft van hen krijgt complicaties zoals hart- en vaatziekten, schade aan het zenuwstelsel, maar ook aan ogen, nieren en voeten. Onderzoekers van het Maastricht UMC+ hebben het verband tussen vruchtensuiker, één van de belangrijkste toegevoegde suikers, en diabetes type 2 en hart- en vaatziekten verder onderzocht. Ze bestudeerden mensen die door een erfelijke aanleg vruchtensuiker minder goed kunnen verwerken. Ze breken vruchtensuiker minder goed af en plassen een deel ervan uit. Deze mensen bleken minder kans op diabetes type 2 en hart- en vaatziekten te hebben. Erfelijke aanlegHoofdonderzoeker professor Martijn Brouwers en zijn team onderzochten bij meer dan één miljoen mensen de effecten van een verminderde verwerking van vruchtensuiker in het lichaam. ‘Door mensen te bestuderen die vanwege een erfelijke aanleg vruchtensuiker minder goed kunnen verwerken […]

Gezondheidsproblemen en sociale problemen gaan vaak hand in hand en zie je in families in de verschillende generaties terugkomen. Dit laat het recente promotieonderzoek van Nienke Slagboom zien. Slagboom deed onderzoek naar gezondheidsongelijkheid in gezinnen in het Zuid-Hollandse Katwijk aan Zee. De bevindingen uit het proefschrift bevestigen dat hardnekkige gezondheidsverschillen vragen om een brede aanpak, waarin lokale overheden, beleidsmakers, welzijns- en gezondheidsorganisaties, professionals uit het medische en sociaal domein en de mensen om wie het gaat met elkaar samenwerken. Onze samenleving kent grote verschillen in gezondheid. Het blijkt moeilijk te zijn om deze gezondheidsverschillen te verkleinen. In wijken waar bewoners veel zorgen hebben over wonen, inkomen of werk bestaat een hoger risico op een slechte gezondheid. Deze opeenstapeling van gezondheids- en sociale problemen worden ook wel een ‘syndemie’ (syndemics) genoemd. Opeenstapeling van gezondheids- en sociale problemenSlagboom deed haar promotieonderzoek naar gezondheidsongelijkheid in gezinnen in Katwijk, een voormalig vissersdorp. Zij onderzocht de overdracht van generatie op generatie van gestapelde problemen aan de hand van deze syndemische theorie.Welke sociale mechanismen dragen bij aan kwetsbaarheid voor overdracht en welke helpen juist om te voorkomen dat klachten zich ontwikkelen? Wat kunnen we doen om dit soort intergenerationele patronen te doorbreken en welke aangrijpingspunten zijn er […]

Al 20 jaar helpt het Voedingscentrum scholen met het gezonder en duurzamer maken van hun kantine. Op 16 maart besteden we hier extra aandacht aan tijdens de ‘Dag van de Gezonde Schoolkantine’. Samen met scholen, GGD’en en gemeenten gaan we voor een gezonde toekomst voor jongeren en laten we zien dat gezond normaal is. En met resultaat: in dit schooljaar heeft al 40% van de middelbare en mbo scholen een Schoolkantine Schaal behaald of de Ambitieverklaring ondertekend waarmee ze laten zien dat zij zich inzetten voor een gezonde schoolkantine.  De beweging naar een gezondere toekomstProjectleider Heleen Schuit: “Jongeren brengen het grootste deel van hun dag door op school. Voor scholen is er dus een belangrijke rol weggelegd om te zorgen dat jongeren gezonde en duurzame voedselkeuzes kunnen maken tijdens schooltijd. Onze Adviseurs Eetomgevingen merken bij scholen veel bereidwilligheid om hun aanbod eten en drinken zo gezond mogelijk te maken of te houden.”  Door het tekenen van de Ambitieverklaring 2021-2025 laten scholen zien dat ze zich de komende jaren gaan inzetten voor een gezonde schoolkantine op basis van de Richtlijn Eetomgevingen voor Scholen. Scholen die aan deze richtlijn voldoen, kunnen ieder schooljaar een Schoolkantine Schaal behalen. “Dit schooljaar hebben 733 van de […]

Tot nu toe was het een grote blinde vlek in de medische kennis: welke factoren verhogen specifiek bij vrouwen het risico op een beroerte? Hine van Os, arts-onderzoeker bij het LUMC, heeft dit nu met zijn collega-onderzoekers in kaart gebracht. Met deze kennis kunnen artsen straks vrouwen met een hoog risico opsporen om een beroerte te voorkomen. Iedere dag krijgen ongeveer 110 mensen in Nederland een beroerte. De impact hiervan op hun dagelijks leven is enorm. “In het verpleeghuis waar ik tijdens mijn studie geneeskunde werkte zag ik voor het eerst hoeveel impact een beroerte kan hebben,” vertelt Van Os. “Regelmatig verzorgde ik relatief jonge mensen met een halfzijdige verlamming. Anderen hebben blijvende problemen met bijvoorbeeld praten of hun geheugen. Toen wist ik dat ik er alles aan wil doen om beroertes te voorkomen.” Risico inschattenHiervoor moeten artsen goed kunnen inschatten wie er een hoog risico op een beroerte heeft. Zeker bij vrouwen was dat tot nu toe moeilijk. “We denken dat veel vrouwen met een hoog risico dit zelf nog niet weten, en hun huisarts ook niet. Artsen kijken vooral naar standaard risicofactoren zoals roken en nauwelijks naar factoren die juist bij vrouwen het risico sterk kunnen verhogen, zoals […]

Slechthorendheid in verband gebracht met sociale isolatie, eenzaamheid en dementie Maar liefst 1,2 miljoen Nederlanders hebben gehoorverlies. Echter duurt het gemiddeld zeven jaar voordat zij aan de bel trekken. Dit kan grote consequenties hebben. Zo wordt slechthorendheid in verband gebracht met sociale isolatie, eenzaamheid en zelfs dementie. Om meer bewustzijn te creëren over het belang van goede hoorzorg, initieert de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) de jaarlijkse World Hearing Day op 3 maart. Beter Horen sluit zich hierbij aan met een bewustmakingscampagne en roept maart uit tot Maand van het Gezond Gehoor. 13% van de Nederlanders vanaf 40 jaar, ofwel zo’n 1,2 miljoen mensen, is slechthorend1. Gehoorverlies kan ingrijpende gevolgen hebben op sociaal, cognitief en fysiek vlak. Zo wordt het onder andere in verband gebracht met een vergrote kans op sociale isolatie, eenzaamheid en zelfs dementie2. In een recent verschenen rapport concludeert de WHO dat gehoorverlies door onder andere demografische factoren en geluidsvervuiling steeds meer en op steeds jongere leeftijd voorkomt. De verwachting is dat in 2050 één op de vier personen in de wereld gehoorverlies heeft3. World Hearing DayDe WHO ziet dat gehoorverlies een van de meest voorkomende problemen is in de maatschappij, en dat de oplossing voor 60% in de eerstelijnszorg kan worden gevonden: […]

MLDS pleit voor verlaging leeftijdsgrens bevolkingsonderzoek  Maart is internationaal uitgeroepen tot darmkankermaand. Daarom vraagt de Maag Lever Darm Stichting deze maand extra aandacht voor darmkanker en de 7 signalen van darmkanker. Elke dag krijgen 33 mensen in Nederland de diagnose darmkanker. Daarmee is het één van de meest voorkomende kankersoorten. Astrid Streng, projectleider bij de Maag Lever Darm Stichting (MLDS): “Darmkanker eist elke dag twaalf levens. Dat is een indrukwekkend, maar ook een deprimerend aantal. Gelukkig zien we al jaren een daling in het aantal mensen dat overlijdt door darmkanker. Niet doordat het minder vaak voorkomt, maar doordat het vroeger wordt opgespoord.” Vroege opsporing door bevolkingsonderzoekWanneer darmkanker in een vroeg stadium wordt ontdekt, zijn er meer mogelijkheden om de ziekte te behandelen. Ook is er meer kans op genezing en op een betere kwaliteit van leven na de kanker. Juist daarom is mede op initiatief van de MLDS het bevolkingsonderzoek darmkanker (BVO) ingevoerd. Het Nederlandse bevolkingsonderzoek spoort duizenden gevallen van darmkanker op en voorkomt zelfs één op de drie sterfgevallen door de ziekte. Het kan echter nog succesvoller. Daarom pleit de MLDS voor verlaging van de leeftijdsgrens van 55 naar 50 jaar. Dat is in lijn met Europese richtlijnen, levert gezondheidswinst op en […]

Ongeveer zes op de tien Nederlandse wintersporters kiezen voor Oostenrijk als bestemming. Op de pistes in het Alpenland maken Nederlanders echter relatief vaak brokken. Bij 7% van de ongelukken in de Oostenrijkse sneeuw is een Nederlander betrokken. Alleen Duitse en Oostenrijkse skiërs en snowboarders hebben vaker pech op de piste. Dit en meer blijkt uit het wintersportonderzoek door beslist.nl. Blessures vooral aan knie, hoofd en schoudersSkiërs en snowboarders lopen vooral knieblessures op, zoals gescheurde kruisbanden of een gebroken knieschijf (27%). Ook letsel aan hoofd (17%) en schouder (12%) komt vaak voor. Opvallend genoeg lopen vrouwen vaker een knieblessure op in de sneeuw dan mannen. Mannelijke wintersporters krijgen daarentegen vaker last van hun romp en schouders. De grootste kans op een blessure heb je op de lange latten: het aandeel brokkenmakende snowboarders is tussen 2010 en 2020 bijna gehalveerd, van 20,4% naar 11,6%. Oostenrijk favoriete bestemmingVan de Nederlandse wintersporters trekt 59% naar Oostenrijk, dat daarmee Frankrijk (16,5%) en Duitsland (7,9%) ruim voorblijft als onze favoriete wintersportbestemming. Zwitserland (5,3%) en Italië (4,7%) zijn minder in trek als bestemming om de wintersportvakantie door te brengen.

Niet al het vet in ons lichaam is slecht. Zo verbrandt bruin vetweefsel suiker en vet tot warmte, wat onze lichaamstemperatuur op peil houdt. Kou stimuleert bruin vet. Maar hoe dat precies werkt was vooralsnog onbekend. Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) laten nu zien dat stimulatie van de beta-2-receptor bruin vet activeert. Dit onderzoek, gefinancierd door de Hartstichting, biedt mogelijk aangrijpingspunten voor de behandeling van diabetes en hart- en vaatziekten. “Als we het koud hebben, sturen onze hersenen via zenuwen een signaal naar bruin vetweefsel”, vertelt hoogleraar Endocrinologie Patrick Rensen. “Dit signaal activeert bruin vetcellen, die op hun beurt suiker en vetmoleculen uit het bloed verbranden. Hierbij komt niet alleen CO2 vrij dat wordt uitgeademd, maar ook warmte dat ons lichaam verwarmt.” Rensen en collega’s hebben nu ontdekt welke ‘knop’ op de bruin vetcellen wordt aangezet door het signaal vanuit de hersenen. Bruin vet activeren als behandeling?Dat is de beta-2-receptor, schrijven de onderzoekers in Cell Reports Medicine. “Met deze kennis kunnen we nieuwe stimulatoren maken die bruin vet activeren. Deze aanpak kan in theorie diabetes type 2 en hart- en vaatziekten tegengaan omdat activatie van bruin vet door kou niet alleen lichaamsvet, maar ook de hoeveelheid glucose en […]